# APBA Kısa Özet

Bu kaynak, 18 çukurluk bir golf turu boyunca tüketilen izomaltüloz içerikli jelibonların interstisyel glikoz düzeyleri, tükürük hormonları ve subjektif yanıtlar üzerindeki etkilerini inceleyen randomize, çift kör ve kontrollü bir pilot çalışmadır. Kaynak metin yalnızca yayınlanan makalenin abstract (özet) verilerine dayanmaktadır.

# Çalışma neyi araştırdı?

Golf gibi uzun süreli ve orta şiddetli sporlarda sürdürülebilir fizyolojik stabilizasyonun korunması önem taşır. Hızlı emilen şekerler hızlı kan şekeri dalgalanmalarına yol açabilirken, yavaş sindirilen bir disakkarit olan izomaltüloz daha istikrarlı bir glikoz kaynağı sunabilir. Bu çalışma, izomaltüloz alımının fizyolojik stres belirteçleri (kortizol, testosteron, DHEAS), glisemik dinamikler, subjektif yanıtlar ve golf performansı üzerindeki etkilerini araştırmıştır.

# Yöntem

Çalışmaya 23 erkek üniversite öğrencisi golfçü dahil edilmiş ve katılımcılar randomize edilerek izomaltüloz (ISO; n = 12) veya sükroz (CON; n = 11) grubuna ayrılmıştır. Çift kör olarak tasarlanan çalışmada katılımcılar, her çukurun hemen ardından izomaltüloz veya sükroz içeren jelibonlar tüketmiştir (her çukur için 12.1 g karbonhidrat, toplam karbonhidrat alımı 217.5 g). Birincil son noktalar tükürük stres belirteçleri (kortizol, testosteron ve DHEAS), ikincil son noktalar ise sürekli glikoz monitörizasyonu ile ölçülen interstisyel glikoz konsantrasyonu, subjektif değerlendirmeler (uyku hali, rahatlama ve konsantrasyon) ve 18 çukurluk golf skoru olmuştur. Gruplar arası karşılaştırmalarda Welch t-testleri kullanılmıştır.

# Temel bulgular

• 18 çukurluk skorlar (p = 0.38) veya ortalama interstisyel glikoz konsantrasyonları (p = 0.20) açısından gruplar arasında anlamlı bir fark gözlenmemiştir.
• Keşifsel analizlerde, turun ikinci yarısında izomaltüloz grubunda tükürük DHEAS ve testosteron düzeylerinin sayısal olarak daha yüksek olduğu bildirilmiştir (p d = 0.58), ancak bu fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır.
• Subjektif sonuçlarda sükroz grubu lehine farklılık saptanmış; sükroz grubundaki katılımcılar izomaltüloz grubuna kıyasla anlamlı düzeyde daha yüksek subjektif uyarılma (uyanıklık ve rahatlama) bildirmiştir (p < 0.01).

# Bulgular ne anlama geliyor?

Sürekli izomaltüloz tüketimi, uzun süreli golf performansı sırasında DHEAS ve testosteron gibi bazı hormonal konsantrasyonlarda farklılıklarla ilişkilendirilmiştir. Bununla birlikte, bu fizyolojik değişiklikler sükroz içeren jelibonlarla karşılaştırıldığında objektif golf performansında anlamlı bir gelişmeyle sonuçlanmamıştır.

# Klinik önem

İzomaltülozun uzun süreli spor aktivitelerinde glisemik dinamikleri ve hormonal yanıtları etkileyebileceği görülse de, bu etkilerin pratik ve klinik açıdan önemi henüz keşifsel aşamadadır. Elde edilen bulgular, doğrudan bir performans artışı veya klinik bir öneri sunmaktan ziyade gelecekteki araştırmalar için zemin hazırlamaktadır.

# Sınırlılıklar

• Çalışma yalnızca özet (abstract) düzeyindeki verilerle sınırlıdır; tam metin değerlendirmesi yapılmamıştır.
• Örneklem boyutu küçüktür (n = 23) ve yalnızca genç erkek katılımcıları kapsamaktadır.
• Çalışma pilot niteliktedir ve gözlenen hormonal değişimlerin pratik karşılığı net değildir.

# APBA Evidence Assessment

Mevcut kanıtlar, randomize kontrollü ve çift kör bir pilot çalışmaya dayanmakta olup metodolojik olarak düşük örneklem hacmi nedeniyle keşifsel düzeydedir. Çalışma sonuçları, izomaltülozun hormon profilleri üzerinde bazı farklılıklar yaratabileceğini düşündürse de, sportif performans veya klinik yarar açısından kesin bir kanıt sunmamaktadır. Daha büyük örneklemli ve tekrarlanan ölçüm tasarımlarına sahip ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.